* Info

* Inspiracje

* Filmy

* Muzyka

* Kącik dla dzieci

* Hobby

* Informacje

Sancte Michael Archangele, defende nos in proelio; contra nequitiam et insidias diaboli esto praesidium. Imperet illi Deus, supplices deprecamur: tuque, Princeps militiae Caelestis, satanam aliosque spiritus malignos, qui ad perditionem animarum pervagantur in mundo, divina virtute in infernum detrude. Amen.

Autor Wątek: TRIDUUM PASCHALNE - Wieka Sobota  (Przeczytany 2343 razy)

Offline Teofil

  • Administrator
  • ****
  • *****
  • Wiadomości: 561
TRIDUUM PASCHALNE - Wieka Sobota
« dnia: Kwiecień 19, 2014, 00:14:45 »
___
Wielka Sobota jest dniem ciszy żałobnej i oczekiwania. Był to również czas wielkiej próby dla Apostołów, którzy według Tradycji rozpierzchli się po śmierci Jezusa, a w wierze wytrwała jedynie Bogurodzica. Stąd dzień ten i każda sobota jest też w Kościele dniem maryjnym. W tym dniu Kościół wspomina wyznawane w Credo zstąpienie Jezusa po śmieci krzyżowej do otchłani "Wiele starożytnych tekstów opisuje Chrystusa, który "budzi" ze snu śmierci do nowego życia Adama i Ewę, którzy wraz z całym rodzajem ludzkim przebywali w Szeolu." (Deon cyt.)
Tradycyjnie w Wielką Sobotę święci się pokarmy wielkanocne: chleb - ma upamiętniać, ten którym Jezus nakarmił tłumy na pustyni; mięso - symbolizuje baranka paschalnego, którego spożywał Jezus wraz z Apostołami podczas Ostatniej wieczerzy; jajka - oznaczają nowe życie. Do "święconki" wkłada się również, sól, chrzan, czekoladowe zajączki i inne często zapożyczone z kultury ludowej wiosenne symbole. Po poświęceniu pokarmów wierni udają się do Grobu i trwają na adoracji wystawionej monstrancji z Najświętszym Sakramentem. Podobnie jak w Wielki Piątek nie sprawuje się Mszy świętej, a tyko godzinę czytań i jutrznię z liturgii godzin. Ołtarz główny jest symbolicznie obnażony. Komunię św. można zanosić jedynie chorym jako Wiatyk.

Przygotowanie do Wigilii Paschalnej

Przed rozpoczęciem następuje zakończenie adoracji przy Bożym Grobie. Przygotowania te odbywają się  wieczorem, bezpośrednio przed głównymi uroczystościami.
Cytuj
Kapłan lub diakon, ubrany w komżę i stułę, intonuje krótki śpiew ku czci Najśw. Sakramentu, następnie wyjmuje Hostię z monstrancji i chowa ją w tabernakulum Grobu Pańskiego. Na figurę Chrystusa leżącego w Grobie kładzie się białą zasłonę, a ustawia się figurę Chrystusa Zmartwychwstałego. Po schowaniu Najświętszego Sakramentu wygasza się światła, z wyjątkiem wiecznej lampki albo dwóch świec. Pod koniec Wigilii Paschalnej znowu zapala się światło w Bożym Grobie, jeżeli wznawia się adorację.
T. Sinka dz. cyt. 133-134

Wigilia Paschalna - Wielkanoc

Wielkanoc zaczyna się już w sobotę po zachodzie słońca. Porządek Wigilii Paschalnej jest następujący: liturgia światła,  liturgia słowa Bożego, liturgia chrzcielna,  liturgia Eucharystyczna i procesja rezurekcyjna.

Cytuj
WIELKANOC rozpoczyna się WIGILIĄ PASCHALNĄ. Całe nabożeństwo Wigilii Paschalnej z istoty swej jest czuwaniem nocnym (vigilare = czuwać). Wigilia Paschalna nawiązuje do nocy paschalnej, w czasie której Izraelici zostali wybawieni z niewoli egipskiej. Szczególnie zaś nawiązuje do nocy zmartwychwstania Chrystusa. Od pierwszych wieków chrześcijaństwa wierni gromadzili się we Wielką Sobotę wieczorem na czuwania nocne. Najpierw rozpalali ogień, od którego zapalali swoje lampy dla rozproszenia ciemności (łucemarium). Światło to zaczynało z czasem nabierać szczególnego znaczenia i symbolizowało zmartwychwstanie Chrystusa, jak również wszystkich ludzi przez Boga oświeconych, czyli ochrzczonych. Potem czytano wyjątki z Pisma św. mówiące o chrzcie świętym, jako nowym stworzeniu, o przejściu przez Morze Czerwone, o wybawieniu z niewoli grzechowej i o nowym przymierzu z Bogiem. Między czytaniami śpiewano względnie recytowano psalmy. W przyległym baptisterium udzielano chrztu świętego - sakramentu współumierania i współzmartwychwstania z Chrystusem. Czasem liczba kandydatów do chrztu była tak wielka, że obrzędy przeciągały się do godzin rannych. Po chrzcie neofici ubierali się w białe szaty i udawali się do signatorium, gdzie biskup udzielał sakramentu bierzmowania. Stamtąd przechodzili do kościoła, gdzie oczekiwali na rozpoczęcie Mszy świętej, w czasie której po raz pierwszy przyjmowali Komunię świętą, a więc brali pełny udział w Eucharystii. Od V wieku chrzest dorosłych stawał się coraz rzadszyi Mszę świętą odprawiano coraz wcześniej, aż wreszcie odprawiano ją zaraz po czytaniach biblijnych. Za czasów św. Hieronima (T 420) zdarzało się, że nieraz wierni około północy wracali już do domu.
T.Sinka tamże s. 134)

Liturgia światła


Fot. izydormarki.pl
Cytuj
Na zewnątrz kościoła kapłan święci ogień, od którego następnie zapala się Paschał - wielką woskową świecę, która symbolizuje zmartwychwstałego Chrystusa. Na paschale kapłan żłobi znak krzyża, wypowiadając słowa: "Chrystus wczoraj i dziś, początek i koniec, Alfa i Omega. Do Niego należy czas i wieczność, Jemu chwała i panowanie przez wszystkie wieki wieków. Amen". Umieszcza się tam również pięć ozdobnych czerwonych gwoździ, symbolizujących rany Chrystusa oraz aktualną datę. Następnie Paschał ten wnosi się do okrytej mrokiem świątyni, a wierni zapalają od niego swoje świece, przekazując sobie wzajemnie światło. Niezwykle wymowny jest widok rozszerzającej się jasności, która w końcu wypełnia cały kościół. Zwieńczeniem obrzędu światła jest uroczysta pieśń (Pochwała Paschału) - Exultet, która zaczyna się od słów: "Weselcie się już zastępy Aniołów w niebie! Weselcie się słudzy Boga! Niech zabrzmią dzwony głoszące zbawienie, gdy Król tak wielki odnosi zwycięstwo!".
Deon dz.cyt.

Głębsze wyjaśnienie symbolicznych znaków podaje ks. Tarsycjusz Sinka. Warto poznać piękno i głębię symboliki liturgicznej tego najważniejszego święta w Kościele. Pozwala to lepiej zrozumieć i przeżyć w łączności z całym Kościołem to Misterium i zanurzyć się w duchowej atmosferze razem z całą widzialną i niewidzialną wspólnotą Kościoła.


Cytuj
Na liturgię światła (lucemarium) składają się następujące obrzędy: - poświęcenie ognia, - przygotowanie paschału, - procesja do kościoła, - orędzie wielkanocne (Exultet). Rozpalony i poświęcony ogień symbolizuje światłość, której udziela nam Bóg przez swojego Syna. Światło wielkosobotnie ma budzić tęsk- notę za światłem wiekuistym w niebie. Paschał, jest symbolem Zmartwychwstałego Pana. Wyryty na niej krzyż oznacza Jego zbawczą śmierć na krzyżu. Pięć otworów z tkwiącymi w nich czerwonymi ziarnami kadzidła, to symbole Jego zbawczych ran, które zachował w swym zmartwychwstałym ciele. Wyryty rok bieżący i litery greckie alfa i omega oznaczają, że do Chrystusa należą czasy i wieczność. On jest początkiem i celem wszystkiego. Procesja z paschałem, zapalonymi świecami i trzykrotnym śpiewem aklamacji "Światło Chrystusa", nasuwa na myśl zdanie Chrystusa: "Ja jestem światłością świata. Kto idzie za Mną; nie będzie błądził w ciemnościach, lecz będzie miał światłość życia" (J 8,12). Orędzie wielkanocne sięga starożytności chrześcijańskiej i jest odbiciem ówczesnego obrzędu światła. zwanego lucemarium (św. Hieronim, Prudencjusz). Orędzie to w uniesieniu poetyckim wielbi Chrystusa przynoszącego zbawienie.
T. Sinka dz. cyt. s. 134]

Liturgia słowa Bożego

Dalsza część liturgii paschalnej to czytania przeplatane psalmami. Często Psalmy są śpiewane na głosy przez chór. Czytania są dobrane tak, aby przpominały całą historię zbawienia, poczynając od stworzenia świata, przez wyjście Izraelitów z niewoli egipskiej, proroctwa zapowiadające Mesjasza, aż do Ewangelii o Zmartwychwstaniu Jezusa. Tej nocy powraca po blisko pięćdziesięciu dniach uroczysty śpiew "Alleluja".

Liturgia chrzcielna

Celebrans dokonuje poświęcenia wody, która przez cały rok będzie służyła do chrztu. Niekiedy, na wzór pierwotnych wspólnot chrześcijańskich, w noc paschalną chrzci się katechumenów, udzielając im pierwszej Komunii św. i zarazem bierzmowania. Wszyscy wierni odnawiają swoje przyrzeczenia chrzcielne wyrzekając się grzechu, Szatana i wszystkiego, co prowadzi do zła oraz wyznając wiarę w Boga Ojca, Syna i Ducha Świętego. Jest również modlitwa do wszystkich świętych.

Liturgia eucharystyczna

Wigilia Paschalna kończy się Eucharystią i procesją rezurekcyjną.
Cytuj
Procesja ta pierwotnie obchodziła cmentarz, który zwykle znajdował się w pobliżu kościoła, by oznajmić leżącym w grobach, że Chrystus zmartwychwstał i zwyciężył śmierć. Ze względów praktycznych w wielu miejscach w Polsce procesja rezurekcyjna nie odbywa się w Noc Zmartwychwstania, ale przenoszona jest na niedzielny poranek.
Deon dz. cyt.

_________
Źródła:
Ks. Tarsycjusz Sinka CM, Liturgika, Kraków 1994, s. 133-135.
http://www.deon.pl/religia/kosciol-i-swiat/z-zycia-kosciola/art,18232,wielki-czwartek-rozpoczyna-triduum-paschalne.html
« Ostatnia zmiana: Kwiecień 19, 2014, 01:40:57 wysłana przez Marcin »

 


Prezentowane na stronie zewnętrzne materiały multimedialne nie są częścią naszego serwisu. Oprogramowanie Aeva oraz inne skrypty przetwarzają metodą framingu odnośniki internetowe do kanałów lub stron, na których są prezentowane te materiały. Nośniki i strumienie znajdują się na serwerach należących do właściwego nadawcy prezentującego publicznie treści multimedialne (np: YouTube). Wszelką odpowiedzialność za udostępnione treści ponoszą właściciele kont (kanałów), którzy je publicznie udostępniają ("wyświetlają"). Nasz serwis nie ma w tym żadnego udziału ani wpływu.